راهنوشت: میدانیم که مسئله مهاجرت در سالهای اخیر به یکی از دغدغه های کلیدی جامعه ایران تبدیل شده است. در حالی که بخش عمدهای از تولیدات رسانهای و هنری بر پروسه ((خروج از کشور)) نادیده گرفته شده یعنی متمرکز بوده اند، مستند جدید رهآورد با تغییر زاویه دوربین، به سراغ مسیر ((مهاجرت معکوس)) رفته است. این مجموعه که محصول ((استودیو بادبان)) است، هر دوشنبه در پلتفرم عماریار منتشر میشود. ((رهآورد))؛ چرا نخبگان به ایران بازمیگردند؟ رهآورد روایت افرادی را دنبال میکند که با انگیزه های تحصیلی و شغلی به کشورهای اروپایی مهاجرت کرده اند. رهآورد تلاش میکند تجربه این افراد و دلایل و انگیزه های بازگشت آنان را مورد بررسی قرار دهد. در این اثر، تجربه زندگی در خارج از کشور و مواجهه با فضای دانشگاهی و کاری کشورهای مقصد، در کنار دلایل تصمیم به بازگشت قرار گرفته است. سوژه های ((رهآورد)) از تجربه شخصی خود در مسیر مهاجرت میگویند و درباره تفاوت میان تصور اولیه از زندگی در خارج از کشور و آنچه در عمل با آن مواجه شده اند، صحبت میکنند. همچنین دلایل بازگشت از جمله تجربه های تحصیلی و شغلی، شرایط زندگی و همچنین تعلق به وطن و دغدغه های ملی، در گفتوگوهای این اثر مورد توجه قرار گرفته است. شکستن توهم ((مدینه فاضله )) در غرب یکی از ابعاد جذاب این مستند، مواجهه سوژه ها با تفاوت میان تصورات ذهنی پیش از مهاجرت و واقعیتهای ملموس در کشورهای مقصد است. دنا کاتوزیان میهمان قسمت اول این برنامه بود. او در بخشی از روایت خود با نقد فضای آکادمیک کشور آلمان، از مواجهه واقعی خود با آنچه در تصوراتش بود، میگوید: (( آدم فکر میکند درسها و شیوه مدیریت خارج از کشور عالیست... اما من رفتم و دیدم فضای دانشگاهی، فضایی خنده دار و شبیه به دبستان بود. از ثانیه صفر سیلی به صورتم خورد.)) او همچنین با اشاره به فشارهای روانی ناشی از زیست در کشورهای حامی سیاستهای خصمانه علیه ایران، میافزاید: (( برای کسانی که خارج از کشور نظارهگر بودند، وحشتناک بود؛ اینکه داری برای کشورهایی کار میکنی که از این حمله حمایت میکنند و باید خودت را حفظ کنی.)) واکاوی انگیزه های بازگشت؛ از تعلق ملی تا مواجهه با واقعیت محور اصلی این مجموعه، کنکاش در انگیزه های درونی و بیرونِی بازگشت به ایران است. سوژه های این مستند، ضمن بازخوانی تجربیات خود در کشورهای مقصد، به این پرسش پاسخ میدهند که چگونه در کنار عوامل شغلی و خانوادگی، ((تعلق به وطن)) و ((دغدغه های ملی))، تصمیم آنها را برای بازگشت قطعی کرده است. مستند ((رهآورد)) با تغییر پارادایم نسبت به موج مهاجرت، تالش دارد تصویری واقعگرایانه و بدون شعار از زیسِت ایرانیان در خارج از کشور و چالشهای هویتی-شغلی آنان ارائه دهد. مخاطبان میتوانند برای تماشای این مستند و پیگیری روایتهای جدید از مهاجرت معکوس، هر دوشنبه به پلتفرم ((عماریار)) مراجعه کنند